Doğu (Kırım) Savaşı (1853–1856) ve Herson Bölgesi
19. yüzyılın ortalarında, güney Ukrayna toprakları kanlı bir medeniyet çatışmasının – sözde Doğu veya Kırım Savaşı'nın – arenası haline geldi.
-
yüzyılın ortalarında, o dönemde Rus İmparatorluğu'nun bir parçası olan güney Ukrayna toprakları, kanlı bir medeniyet çatışmasının – sözde Doğu veya Kırım Savaşı'nın – arenası haline geldi.
-
yüzyıldaki dinamik gelişimi esas olarak toprak ilhakı yoluyla gerçekleşen ve 19. yüzyılın ortalarına gelindiğinde Avrupa, Asya ve Kuzey Amerika olmak üzere üç kıtaya yayılmış olan Rus İmparatorluğu, büyük ölçüde Osmanlı İmparatorluğu'nun toprakları pahasına genişledi.
İngilizler tarafından esir alınan Karadeniz Filosu kaptan ve denizcilerinin listesi, 13 Ağustos 1854.
O dönemde Büyük Britanya ve Fransa tarafından temsil edilen Avrupa-Atlantik medeniyetinin teknik ve ekonomik ilerlemesinin gerisinde kalmasını aşmak için Rusya, Balkanlar ve Orta Doğu'daki Osmanlı İmparatorluğu toprakları üzerinde hakimiyet kurmaya çalıştı.
Güney Ordusu Başkomutanı'nın Herson sivil valisine askeri tehlike durumunda din adamlarının tahliyesine ilişkin emri, 24 Şubat 1855.
Bugün Rusya diğer devletlerin içişlerine müdahale için "Rusça konuşanların" korunmasını bahane ediyorsa, 19. yüzyılın ortalarında bu "Ortodoks Hıristiyanların korunması" idi. Osmanlı İmparatorluğu'na, Filistin'deki Ortodoks kiliselerinin ve diğer toprakların Rusya'ya devredilmesi ve Sultan'ın 12 milyon Ortodoks tebaası üzerinde Rus İmparatorluğu'nun himayesinin kabul edilmesi talebi iletildi. Tahmin edilebilir bir ret cevabı alan Rus birlikleri, 21 Haziran (3 Temmuz) 1853'te Prut Nehri'ni geçerek Sultan'a bağlı Tuna Prensliklerini (Boğdan ve Eflak) işgal etti.
Herson Valiliği başkanının Novorossiya ve Besarabya Genel Valisi'ne Potiomkin Adası ve Hola Prystan'daki kıyı tahkimatlarının durumu, düşman filosunun Kinburn tahkimatlarına yaklaşması ve Herson şehrindeki kurumların tahliyeye hazırlanması hakkında bildirimi, 1 Ekim 1855.
Bu çatışmayı diplomatik yollarla çözemeyen Osmanlı İmparatorluğu, 4 (16) Ekim 1853'te Rusya'ya savaş ilan etti; Türk birlikleri Dinyeper'in ağzında ve Kafkas sınırında Ruslara saldırdı. Osmanlı İmparatorluğu'nun kara ve deniz kuvvetleri yenilgiye uğratıldı ve Rusya'nın Balkan Yarımadası ile Afganistan'ı işgal etme olasılığı ortaya çıktı. Avrupa ve Asya'daki büyük toprakların ele geçirilmesini önlemek için Büyük Britanya, Fransa, Avusturya, Prusya ve İsveç, Rus-Türk Savaşı'na müdahale etti.
Herson bölge polis şefinin sivil valiye, düşman filosunun Stanislav köyü yakınlarındaki Dinyeper-Bug Haliçi'nde görünmesi ve halkın bu olaylara karşı tutumu hakkında raporu, 10 Kasım 1855.
9 (21) Şubat 1854'te Rusya, Büyük Britanya ve Fransa'ya savaş ilan etti. İngiliz-Fransız filosu Karadeniz'e girdi, Balkanlar'a asker çıkarıldı. Baltık ve Beyaz Denizlerde ve Kamçatka'da muharebeler yaşandı. Ancak Eylül 1854'ten itibaren belirleyici savaşlar Kırım'da gerçekleşti. Rus Karadeniz Filosu personeli, 349 gün boyunca müttefik kuvvetlerin filosu ve çıkarma birliklerine karşı Sivastopol'u savundu. 1855'te müttefik filosu Odessa'yı bombaladı, Berdyansk'ı yıktı, Arabat Kordonu'na, Heniçesk yakınlarına ve Dinyeper-Bug Haliçi'ne asker çıkarmaya çalıştı, Kinburn Kalesi'ni imha etti.
Herson kazası Beryslav şehrindeki Meryem'in Ölümü (Uspeniya) Kilisesi'nin vaftiz, evlilik ve ölüm kayıt defterinden, Beryslav askeri yarı-hastanesinde tedavi gören askerlerin ölümüne dair kayıt, Temmuz 1855.
Savaş, 1856 Paris Antlaşması ile sona erdi; buna göre Karadeniz askerden arındırıldı, Rusya Tuna'nın ağzını kaybetti ve Osmanlı İmparatorluğu'nun "Ortodoks Hıristiyanlarını koruma" iddialarından vazgeçti.
Herson Kamu Yardım Kurulu'nun sivil valiye, Herson kurumlarının Oleksandriya şehrine acil tahliyesi hakkında mektubu, 13 Ocak 1856.
Aynı zamanda, savaş döneminde Rus ordusuna yakıt ve gıda tedarikinin ana yükünü Ukrayna vilayetleri taşıdı. Sınır vilayetlerinin köylüleri, sınırda gece gündüz nöbet tutmak zorunda kaldı. Sakinlerinden bir milis gücü oluşturuldu. Herson Ticari Denizcilik Okulu (günümüzde devlet denizcilik akademisi) mezunları, Sivastopol savunmasına katıldı. Herson bölgesinde bir yedek ordu konuşlandırıldı. Karantynnyi Adası'nda (Herson), Hola Prystan'da ve Dinyeper geçişlerinin yakınında retranjmanlar (savunma tahkimatları) inşa edildi. Herson'daki Vadon dökümhanesinde toplar için kundaklar üretildi.
Majesteleri Prusya Prensi Friedrich Wilhelm'in Hussar Alayı komutanından Zburivka kilisesi rahibine, alay revirinde ölen askerlerin gömülmesi ricasıyla mektupları. 1856.
Yerel halkın evlerinde binlerce mülteci sığınak buldu. Kırım'dan tahliye edilenler arasında, Herson'da sonsuza dek kalarak ilk kız lisesini açan genç öğretmenler – Gozadinov kardeşler de vardı. Birçok yerleşim yerinde (Herson, Beryslav, Heniçesk, Lyubımivka, Oleşkı vb.) askeri hastaneler faaliyet gösterdi ve birçok yaralı, son istirahatgahını buraların mezarlıklarında buldu.
Doğu (Kırım) Savaşı sırasında ölen Hersonlu özgür bir denizcinin kızı Olena Vlasova'nın, on altı yaşına kadar (dahil) maddi yardım almasına dair belge, 7 Haziran 1860.